Բացահայտիր Արագածոտնը․ Ամպուր լեռնագագաթ
Ամպուրը, որը պատմական հավաստի աղբյուրներում և տեղական ավանդույթներում հաճախ հիշատակվում է նաև Ամբերդասար, Ամբերդ, Ամպիրտ, Անբերդ կամ Համբերդ անվանումներով, Հայկական լեռնաշխարհի ուշագրավ լեռնագագաթներից մեկն է։
Այն գտնվում է Հայաստանի Հանրապետության Արագածոտնի մարզում՝ հանրապետության ամենաբարձր կետի՝ Արագած քառագագաթ լեռնազանգվածի հարավարևելյան լանջին։
Լեռան գագաթը վեր է խոյանում ծովի մակերևույթից տպավորիչ՝ 3234 մետր բացարձակ բարձրության վրա, ինչը նրան դասում է բարձրլեռնային գոտու կարևոր բարձունքների շարքին։
Տեղանքի աշխարհագրական դիրքն ունի ինքնատիպ կառուցվածք․ այն տեղակայված է հանրահայտ բարձրլեռնային Քարի լճից անմիջապես դեպի հարավ ընկած հատվածում։
Ամպուր լեռնագագաթը սեպաձև սեղմված է Արագածի լանջերից սկիզբ առնող երկու լեռնային գետերի՝ Ամբերդի և դրա ձախ վտակ Արքաշենի խոր հովիտների միջև, որոնք իրենց հերթին կանխորոշում են տարածքի յուրահատուկ ջրագրական ցանցն ու ռելիեֆը։
Երկրաբանական կառուցվածքի տեսանկյունից Ամպուրն ունի հնագույն հրաբխային ծագում։
Այն հիմնականում կազմված է օլիգոցեն-միոցենի ժամանակաշրջանի (շուրջ միլիոնավոր տարիների պատմություն ունեցող) հրաբխային ապարների հզոր շերտերից, որոնք վկայում են տարածաշրջանի անցյալի բուռն տեկտոնական և հրաբխային ակտիվության մասին։
Բացի այդ, լեռան լանջերին ու շրջակայքում վառ արտահայտված են և մինչ օրս հստակորեն պահպանվել են միջին պլեյստոցենի ժամանակաշրջանի սառցապատման հետքերը, ինչպիսիք են հնագույն սառցադաշտերի թողած հետքերն ու մորենային կուտակումները։
Այս բարձրությունների վրա բնական լանդշաֆտը կրում է ընդգծված բարձրլեռնային բնույթ։
Այստեղ տիրապետող է լեռնամարգագետնային գոտին, որը հարուստ է ալպյան և ենթալպյան բազմազան բուսականությամբ, հյութեղ արոտավայրերով ու յուրահատուկ էկոհամակարգով, ինչն էլ ավելի է մեծացնում լեռան թե՛ բնապահպանական, թե՛ զբոսաշրջային ու ճանաչողական արժեքը։
Կոորդինատներն են. 40°27′07″ հս․ լ․, 44°10′31″ արլ․ երկ․