Ճանաչենք Արագածոտնի մարզի հերոսներին - Վահե Բաղդասարյան
Արցախյան ազատամարտի պատմությունը լի է անձնազոհության ու հայրենասիրության անհավանական պատմություններով, որոնցից մեկն էլ բժիշկ-ազատամարտիկ Վահե Բաղդասարյանի կարճ, բայց սխրալի կյանքի ուղին է։
Ծնվելով ու մեծանալով հայրենասիրական ավանդույթներով հարուստ ընտանիքում՝ նա իր երիտասարդ կյանքն անմնացորդ նվիրեց հայրենիքի պաշտպանությանը՝ դառնալով Արցախյան գոյամարտի անմահ հերոսներից մեկը։
Վահե Սարգսի Բաղդասարյանը ծնվել է 1972 թվականի մայիսի 6-ին, Թալինի շրջանի Կաքավաձոր գյուղում՝ ուսուցչի ընտանիքում։ Նրա արմատները սերում էին Սասնա և Մշո աշխարհներից. նրա պապերը, մազապուրծ լինելով 1915 թվականի Մեծ Եղեռնից, ապաստան էին գտել ու մշտական բնակություն հաստատել հենց Կաքավաձորում։
Վահեն դեռ մանկուց աչքի էր ընկնում իր բացառիկ ընդունակություններով ու սովորելու նկատմամբ մեծ ձգտումով։ 1977-1984 թվականներին նա սովորել է տեղի դպրոցում, այնուհետև տեղափոխվել Թալինի մաթեմատիկական թեքումով դպրոց։ 1988 թվականին՝ ընդամենը 16 տարեկան հասակում, փայլուն կերպով ավարտելով դպրոցը, նա ընդունվում է Երևանի պետական բժշկական ինստիտուտի բուժական ֆակուլտետը։
Դեռևս ուսանողական տարիներին Վահեն անմասն չմնաց հայրենիքի ցավից ու զարթոնքից։ 1988 թվականի դեկտեմբերի 7-ի կործանարար Սպիտակի երկրաշարժից անմիջապես հետո՝ դեկտեմբերի 8-ին, նա մեկնում է աղետի գոտի՝ իր օգնությունն ու աջակցությունը ցուցաբերելու փրկարարական և որոնողական աշխատանքներին։
Ուսանողական տարիներին նա նաև անդամակցում է ՀՅԴ կուսակցությանը՝ դառնալով ՀՅԴ «Նիկոլ Աղբալյան» ուսանողական միության առաջին անդամներից մեկը։
1989 թվականից Վահե Բաղդասարյանն ակտիվորեն լծվում է Արցախյան ինքնապաշտպանական մարտերին։ Լինելով ապագա բժիշկ՝ նա առաջնագծում համատեղում էր զենքն ու բժշկական գիտելիքները՝ փրկելով տասնյակ կյանքեր։ Իր մարտական ուղու ընթացքում նա անդամագրվել է մի քանի լեգենդար ջոկատների և ստորաբաժանումների, այդ թվում՝
«Սասունցիներ» կամավորական ջոկատ՝ հրամանատար Ալֆրեդ Ներսիսյանի (Աֆո) գլխավորությամբ,
«Եղնիկներ» պարտիզանական ջոկատ՝ հրամանատար Շահեն Մեղրյանի գլխավորությամբ,
Շուշիի առանձնակի գումարտակ (սկզբում՝ Շուշիի վաշտ)՝ հրամանատար Ժիրայր Սեֆիլյանի գլխավորությամբ։
Վահե Բաղդասարյանի անցած մարտական ուղին ընդգրկում է Արցախի ամենաթեժ և պատասխանատու ուղղությունները։ Նա բազմաթիվ մարտեր է մղել Ասկերանի շրջանում (Լենո-Հասանաբադ, Լիսագոր), Շուշի-Լաչին ուղղությամբ, Մարտակերտի շրջանում (Սարսանգ, Կրկժան, Ջրաբերդ, Հաթերք, Տոնաշեն), ինչպես նաև Շահումյանի շրջանի Գյուլիստան և Խարխապուտ ուղղություններով։
Նրա վերջին մարտը տեղի ունեցավ 1993 թվականի հունիսի 13-ին՝ Մարտակերտի շրջանի Մատաղիս գյուղի մատույցներում, որտեղ նա, կատարելով իր հայրենասիրական ու մասնագիտական պարտքը, հերոսաբար կնքեց իր մահկանացուն՝ ընդամենը 21 տարեկան հասակում։ Հերոսի աճյունն ամփոփված է իր հարազատ ծննդավայրի՝ Կաքավաձորի գերեզմանատանը։
Արցախյան պատերազմում ցուցաբերած բացառիկ արիության և անձնվիրության համար Վահե Բաղդասարյանը հետմահու արժանացել է բարձր պետական պարգևների՝
ԼՂՀ «Մարտական խաչ» 2-րդ աստիճանի շքանշան,
«Շուշիի ազատագրման համար» մեդալ։
Հերոս բժիշկ-ազատամարտիկի հիշատակը վառ է մնում նրա հայրենակիցների սրտերում, իսկ նրա անունը հավերժացվել է տարբեր խորհրդանշական վայրերում։ Նրա անունն են կրում ծննդավայր Կաքավաձորի դպրոցի ռազմագիտության դասասենյակը, լեգենդար «Եղնիկներ» զորամասի կամուրջները, ինչպես նաև ՀՅԴ «Նիկոլ Աղբալյան» ուսանողական միության բժշկական խումբը։
Վահեի հիշատակին է նվիրված նաև «Տրիոլետ Վահե Բաղդասարյանին» երգը, որի խոսքերի հեղինակն է Ռաֆիկ Ղազինյանը, իսկ երաժշտության հեղինակը՝ Սահակ Սահակյանը։ Նրա անցած ուղին ու սխրանքը մշտական ոգեշնչման աղբյուր են գալիք սերունդների համար։